De chaos en ondoorzichtigheid in het zogenaamde ‘buitengebied’ blijft toenemen. Voor de liefhebber doen we hieronder een poging om de stand van zaken in beeld te brengen. Degenen die het graag bij een samenvatting en conclusie houden: Wij raden het iedereen in het buitengebied ernstig af om op dit moment stappen te zetten richting CVW! Géén voucheraanbieding weigeren of accepteren, géén second opinion aanvragen. Vooral de ontwikkelingen even blijven volgen. Dat kan zonder (nadelige) consequenties aangezien u 52 weken bedenktijd heeft gekregen.

Hoe zit het ook al weer?
In september vorig jaar start NAM, samen met de Nationaal Coördinator Groningen (NCG), een pilot: “Aanpak Buitengebied”. Daarmee krijgt de NCG zijn zin: de woningen in het buitengebied worden toch geïnspecteerd. En daarmee krijgt NAM haar zin: zij kunnen proefdraaien met een methode die beter opgewassen moet zijn tegen het intussen wettelijk vastgelegd “bewijsvermoeden”. Dat het Gasberaad en de GBB woedend reageren en het overleg over het nieuwe schadeprotocol verder boycotten is een detail waar ze niet van wakker liggen..

Op 31 maart van dit jaar krijgen ruim 1600 geïnspecteerde schademelders in het zogenaamde buitengebied te horen dat op basis van Witteveen+Bos (W+B) rapporten geen enkele scheur of schade wordt erkend. Aangekondigd wordt dat zij desondanks wel een voucheraanbieding krijgen van 1500 euro of een ‘second opinion’ traject in kunnen. Aanvankelijk krijgen ze daar 8 weken bedenktijd voor.

Ondertussen is de TU Delft nog bezig met een onderzoek naar mogelijke schadeoorzaken in het buitengebied. “Is hier meer schade dan elders in Nederland en hoe komt dat dan?” Dat onderzoek is nog niet afgerond maar lijkt ons wel buitengewoon relevant voor de beoordeling van de schade. Waarom doet de NCG anders dat onderzoek? Mosterd na de maaltijd? Of werken ze aan een onderbouwing van een conclusie die al vast staat? NAM zwicht, de uitkomst van het onderzoek kan worden afgewacht.

Maanden later, in juni, komen alsnog de voucheraanbiedingen binnen. De bedenktijd is dan opgeschoven naar een jaar. Maar een keuze maken was toch al niet mogelijk omdat het alternatief: een second opinion niet nader wordt toegelicht. “Daarvoor moet eerst de voucher actief worden geweigerd” – aldus de aanbiedingsbrief. Daarna zou men geïnformeerd worden over de second opinion. Hoezo reële afweging?

In juli verschijnt er een door het Groninger Gasberaad gevraagd juridisch advies van het Rotterdams advocatenkantoor Van Niekerk Cieremans. De vraag die het Gasberaad dit bureau stelde luidde niet: “help ons dit van tafel te krijgen”. Nee, de vraag die wij gesteld hebben was: “Vertel ons of dit juridisch houdbaar is. Wij willen een eerlijk en betrouwbaar antwoord, ook als het ons niet bevalt.”

Van Niekerk Cieremans is glashelder in haar advies: op basis van deze technische methode en (juridische) redenering kan níet de conclusie worden getrokken dat er geen sprake is van mijnbouw- of zelfs aardbevingschade. Wij hadden dit verwacht en zijn toch ook weer verbijsterd. Hoe kan dit allemaal zo doorgaan?

NCG en NAM willen in eerste instantie niet reageren maar laten in augustus weten dat het misschien inderdaad goed is dat hier duidelijkheid over komt. Door een gerechtelijke uitspraak. De minister kondigt dit ook aan in zijn beantwoording van Kamervragen.

En ondertussen gaat alles gewoon volgens planning door. De informatie over de second opinion is vorige week verstuurd naar de bewoners. Drie collega-bureaus van W+B gaan desgevraagd oordelen of W+B het werk netjes heeft gedaan bij het betreffende pand. Geen nieuwe inspectie, geen andere werkwijze, theoretisch model of meetlat. Er zullen heus hier en daar foutjes worden ontdekt maar die zullen geen consequenties hebben voor de uiteindelijke uitkomst: géén sprake van mijnbouwschade. Deze second opinions zijn dus niet, zoals RTV Noord ten onrechte kopte; een herkansing! Integendeel, het is meer van hetzelfde.

U mag daarna nog naar de arbiter. Maar zelfs voor de arbiter zal het lastig worden met twee rapporten die beweren dat er geen bevingsschade is en u die zegt het daar niet mee eens te zijn.. U kunt ook een eigen contra-expertise rapport laten maken, die zullen wel opnieuw en met andere aannames naar uw schade kijken. Maar deze contra-expertise zult u dan zelf moeten (voor)financieren met alle risico’s van dien.

Dus: we zitten nu met W+B rapporten die ter discussie staan en waarvan de directeur deze zomer ook in de krant verzuchtte dat “hij het ook allemaal niet precies weet”. Er komt nog een onderzoeksrapport van de TU Delft waar de scepsis groot over is. En intussen gaan de second opinions op basis van een wankel model van start en zijn er bewoners die een voucher accepteren en daarmee afstand doen van hun rechten. Ondertussen wordt er onderhandeld over een nieuw schadeprotocol waarbij maar één ding zeker is: dat zal níet de W+B-methode worden! Hoe groot moet de chaos worden..

Alsof dit alles nog niet erg genoeg is gaat NAM/CVW/NCG hier gewoon mee door! Intussen is glashard Fase 2 gestart, alle schademelders in het buitengebied die nog níet een inspectie hebben gehad, worden nu benaderd door het CVW. Zij krijgen een zelfde traject met de inspectie en beoordeling door W+B aangeboden.

NEE! Hou hiermee op! De pilot is mislukt, einde oefening. NAM is uit het systeem, toch?!? Hoe kunnen we dan doodleuk doorgaan met een mislukte pilot van NAM?
NCG, als u er voor de Groningers bent, grijp dan hier in! Trek een streep. Genoeg is genoeg.